Al zolang er ziekten, kwalen en kwetsuren zijn, zoekt de gekwelde mens naar de meest verscheiden remedies om zich te beschermen of om te genezen. Enkele decennia geleden hoorden we hierover van een aantal vrouwen sterke verhalen. Over aflezen, en zo … Vandaag in deze laatste knip uit Uilenspiegel de gelovige woorden van Yvonne Schelstraete en Mietje Claeys in 1981.

Een minder bekende ‘afleester’ is Yvonne  Schelstraete uit de Zandekensstraat. Met een echt huismoederlijke zorg giet ze ons een pale-ale uit en met medewerking van haar joviale man Omer, krijgen we haar aan het vertellen.

HOE IS HET IN FEITE ALLEMAAL BEGONNEN ?

“Ik heb het geleerd van Gust Scheyvinck, toen mijn zuster zich verbrandde. Er stonden gekookte beenderen op de stoof. Mijn zuster pakt de balustrade vast en die schiet los en ze krijgt alles op haar benen. Ze ging schier van haar zelven van de pijn.”

Gust komt af en zegt ; “Ik ga ’t nu aan allemaal leren.” Hij leest ’t daar luid af en wij horen alles wat hij zegt. Ik heb dat onthouden. De anderen kennen nog wel enkele woorden maar ze weten niet goed meer wat ze moeten zeggen.”

HOE LANG IS DAT GELEDEN ?

“Ik was een jaar of 14. Ik heb er nooit aan gedacht om het ook te doen, maar mijn  kleine verbrandde zich en ik probeerde het, en het lukte! Ik heb het dan nog 6 keer gedaan. Bij onze Ronny heb ik het ook gedaan, toen hij zich verbrandde aan asfalt, en het zeer was ook onmiddellijk weg. Bij mijn zuster die verbrand was van vet, zijn er wel littekens overgebleven. Bij mijn eigen kinderen heb ik wel alles 2 keer moeten doen. Dat is omdat het uzelf aangaat en ge uw gedachten er niet goed kunt bijhouden.

Bij een jongetje uit de buurt moest ik het  ook 2 keer aflezen : het had zich verbrand aan kokende pap. Ik lees dat kind af, maar zijn vader die voor geen kerke was, zegt met wat grote vloeken : ‘Wat zou dat helpen, ’t is al superstitie.’ Hij bleef maar vloeken en zo moest ik het nog eens doen en achter 5 minuten sliep het en ’t is maar ’s ochtends wakker geworden. Zo’n kind gaat toch niet liegen! Als het stopt met wenen, is ’t dat het geen zeer meer heeft.”

MOET ER NOG NAAR DE DOKTER GEGAAN WORDEN NA DE AFLEZING ?

“Nee, als ge er niets aanwrijft van zalf, dan is ’t op 9 dagen genezen.”

VAN ANDERE AFLEESTERS HOORDEN WE DAT ZE AFLEZEN DOOR ELKE DAG NA DE AFLEZING EEN ONZE VADER MINDER TE LEZEN: DE EERSTE DAG 8, DE VOLGENDE 7, ENZ.

“Bij mij gebeurt dat zo niet, We moeten juist wat lezen en een zekere heilige aanroepen, en geloven dat het zal helpen. Ik denk dat die heilige daar een grote rol in speelt. Moest ge die vergeten, zou het voorzekers niet meer gaan.

Als de mensen vragen wat hun schuld is, zeg ik: ‘Geef iets aan de Kerk of steek iets in de offerblok.’ Maar ikzelf wil daar niets voor hebben. ’t Is om iemand te helpen dat ge het doet en niet om geld te verdienen.”

KAN IEDEREEN DAT LEREN ?

“Iedereen kan dat leren, ja, maar moest ik het aan u vertellen, dan kan ikzelf niet meer aflezen. Gust Scheyvinck kost, nadat  hij het ons verteld had, niet meer aflezen! Hij zei tegen ons: ‘Ik ben toch al redelijk oud, ‘k zal ’t u leren, want moest er mij iets overkomen dan kan ik het aan niemand meer leren.”

MOET JE BIJ HET AFLEZEN BIJ DE PERSCON IN KWESTIE AANWEZIG ZIJN ?

“Ja, vanop afstand gaat het niet, alhoewel ik het nog nooit geprobeerd heb. Weet ge waar ik ook al aan getwijfeld heb ; Gust zei tegen ons dat ge d’er kruisen moest over maken, maar zelf vergat hij het en toch lukte het. Ikzelf maak altijd kruisen.”

KAN JE JEZELF AFLEZEN ?

“Dat weet ik niet, ik heb het nog niet voorgehad.”

MOETEN ER SPECIALE OMSTANDIGHEDEN ZIJN TERWIJL JE AFLEEST?

Liefst in een plaats alleen, voor de stilte, maar ’t zou niet geven als er omstaanders zijn die schoon stil zijn.”

NOOIT LAST GEHAD MET PASTOORS?

“Onderpastoor Van den Broecke kwam hier en Omer zei dat ik kon aflezen. Ik zeg ; “Ge moet dat toch tegen de onderpastoor niet zeggen!’  Maar hij antwoordde; ’’t Es ’t gelueve die het doet, want als de mensen naar Lourdes gaan en ze komen weere en ’t is genezen, dan is ‘t ook ’t gelove !”

BEN JE VAN PLAN HET VERDER TE VERTELLEN?

“Nu nog niet. Maar als ik erg ziek zou worden, dan zou ik het wel aan mijn kinderen vertellen.”

Mietje

Café Mietje” was jarenlang een begrip in Knesselare. Dat Mietje Claeys ook kon aflezen dat wisten de meesten echter niet … Tot voor kort, want toen kwam ze op TV ! Bij Mietje op visite, echt gezellig …

WAT LEES JE AF EN HOE LEERDE JE DAT ?

 “Ik lees enkel brandwonden af en ik leerde het in feite van mijn vader, alhoewel dat hij het zelve niet kost. Dat ging zo … Toen ik een jaar of twee was, verbrandde ik me aan de buis van de stoof. Een zekere Stefanie Goethals uit de buurt kon aflezen. Mijn vader liep er naar toe. Zij zegde  ginder die woorden en op hetzelfde ogenblik viel ik thuis al in slaap! En mijn vader zei: “’Ik kan die woorden niet onthouden, wilde ze niet op een briefken schrijven? Ze heeft die woorden opgeschreven en mijn vader heeft mij, toen ik wat ouder was, dat briefken gegeven en mij die woorden geleerd. Ik heb dat briefken nooit aan iemand laten zien. Mijn vader heeft het zelf nooit geprobeerd, en hij heeft het ook aan niemand anders verteld.”

WANNEER HEB JE HET VOOR HET EERST GEDAAN ?

“ik denk dat het bij B.L. was, zo’n 20 jaar geleden. In feite wisten weinig mensen dat ik dat kon, tenzij in de sigarenfabriek waar ik 22 jaar werkte. Op een dag had mijn schoonmoeder zich verbrand toen ze een ketel kokend water op zich kreeg. Mijn schoonzusters kwamen bij mij in de fabriek en van daar las ik het af. En op hetzelfde moment was de pijn weg bij moeder thuis ! Nadien heb ik een hele tijd stil gelegen. Ik dacht er niet meer aan tot de TV
kwam …”

HOE KWAM DAT NU VOOR DE TV ?

“Dat is gekomen door Jeróme Leekens. Hij had een verstuikte voet en ik zond hem naar Martha en meteen was de pijn weg en kon hij terug zijn fazanten voederen toen hij thuiskwam. Hij heeft dat verteld aan die man van de TV die in ’t Drongengoed woont en ze zijn gekomen. Ik moest het zeggen aan Martha. Martha zei: “’We zullen zeker gepakt worden?”.  ‘k Zeg : ‘Wilder  gepakt worden? We vragen wilder toch geen geld, we hebben nog nooit iets gekregen, we doen dat alleen om de mensen plezier te doen.”

LUKTE DAT AFLEZEN VAN DE EERSTE KEER ? KAN IEDEREEN DIT LEREN ?

Dat lukte van de eerste keer. Iedereen kan dat, op voorwaarde dat hij de woorden kent Daarna moet ik aflezen in de dagen die volgen: 9 Onze Vaders, 8, 7 enz. Maar eerst zeg ik die woorden terwijl ze hier zijn. Ik heb onlangs nog een kindje gehad uit de buurt dat zich lelijk verbrand had, en toen het thuiskwam is het onmiddellijk beginnen spelen !”

MOET MEN DAN NOG NAAR DE DOKTER?

“Jaja, ik lees alleen de pijn af, maar voor de verzorging moeten ze naar den dokteur. Mijn man is ook verbrand geweest tot in de derde graad en hij heeft geen minuut pijn gehad. Maar hij heeft wel verder gemeesterd bij den dokteur.”

GAAT DAT BIJ IEDEREEN, OOK BIJ JEZELF?

“Bij mezelf heb ik het nog nooit voorengehad, maar het is bij iedereen gelukt. Ze moeten er wel zelf in geloven! Anders gaat het niet.”

MOET MEN ER ZELF IETS VOOR DOEN?

“Dat gaat zo in zijn werk : ze komen bij mij, ik doe mijn ‘dingen’. Dat duurt ongeveer 2 minuten. Ze moeten nergens op peinzen en ik moet niet aan de wonde komen. Nadien moeten ze zelf ook niets nie meer doen. Ik wel, ik moet aflezen de volgende dagen”.

KOMT ER EEN SPECIALE CEREMONIE BIJ KIJKEN?

“Nee, er moet geen kaars branden of zoiets. Het is om het even waar ik zit. Er mogen ook andere personen bij zijn, dat speelt geen rol want ik zeg ‘mijn dingen’ in mijn eigen. Ja, zelfs mijn man kent die woorden niet. Ik mag die woorden niet weggeven.  Onlangs zat ik met een probleem; er kwamen er twee tegelijk ! De woorden uitspreken was niet moeilijk, maar daarna … het aflezen. Het zou kunnen zijn dat ik oplees in plaats van aflees, zodat ze terug pijn zouden krijgen. Ge moet nog zien wat ge doet ! Ik heb dan streepkes gezet en iedere dag een streepke geschrapt.”

STEUNT GIJ OP UW GELOOF BIJ HET AFLEZEN’ ?

“Dat weet ik niet, ik doe gewoon mijn ‘dingen’. Ik denk niet aan een heilige, maar alleen aan de persoon die ik aflees.”

IS HET AL VOORGEVALLEN DAT HET NIET LUKTE ?

“Nog nooit, en ze zijn mij allemaal komen bedanken. Maar ik wil miets: geen geld, geen geschenken. Ik doe het om de mensen te helpen, uit vriendschap.”

HOEVEEL ZIJN ER ZO AL GEKOMEN ?

“Dat weet ik niet, maar sedert ik op de TV kwam, zijn er al veel geweest. F. zijne kleinen verbrandde hem aan de pot van de stoof. De vellen hingen eraan. Hij had die uitzending gezien en kwam naar hier gelopen, ‘k Zeg ; ‘Ik ga niet mee gaan. Ga maar naar huis, ’t zal wel gedaan zijn.’ En terwijl hij naar huis ging, deed ik mijn ‘dingen’, en toen hij thuiskwam, zat de kleinen al te spelen.

HEB JE NOG NOOIT LAST GEHAD MET DOKTERS OF MET PASTOORS ?

“Daar heo ik nog nooit last van gehad. Trouwens zij wisten niet dat ik dat kon. Het is maar sedert dat de TV gekomen is oat ze het weten. En de pastoors nu, ’t zijn allemaal brave kerels …”

We laten het aan onze achtbare lezers over zich aan de hand van deze getuigenissen een mening te vormen over het “aflezen”. Tot onze spijt heeft geen enkel redactielid van Uilenspiegel tot nog toe concrete ervaringen op dit vlak beleefd.

Hans, Harry, Geert, Jan, Rik